1. Już od pierwszych dni życia dziecka, dużo do niego mów, otaczaj je mową.
  2. Pamiętaj o istotnej funkcji karmienia dziecka piersią, a później łyżeczką.
  3. Gdy pojawią się ząbki, podawaj odpowiednie pokarmy stałe, np. marchewkę, jabłko, skórki z pieczywa. Gryzienie, żucie i połykanie to również ćwiczenia aparatu artykulacyjnego.
  4. Ograniczaj używanie smoczka (maks. do roku). Jak najwcześniej odstaw butelkę i przyuczaj do picia z kubka.
  5. Zwracając się do dziecka, unikaj spieszczeń i przesadnych zdrobnień. Dostarczaj mu prawidłowego  wzorca wymowy. Różnicuj intonację wypowiedzi. Dołącz gestykulację.
  6. Mówiąc do dziecka, zwracaj uwagę, aby widziało twoją twarz – będzie wówczas miało okazję do obserwowania ruchu i układu ust oraz do naśladowania Cię. Mimika jest również uniwersalnym sposobem komunikowania się dziecka ze światem. Poza tym jednocześnie uczysz dziecko koncentrowania wzroku na rozmówcy.
  7. Ucz dziecko słów przez zabawę, wykorzystując ku temu każdą sytuację, na przykład spacery, posiłki, zabiegi pielęgnacyjne, kąpiel, ubieranie. Mów do dziecka jak najwięcej, powoli i wyraźnie komentuj, co aktualnie robisz albo co robi Twoje dziecko. Wielokrotnie powtarzaj nazwy przedmiotów znajdujących się w jego otoczeniu, aby utrwalić wzorzec słuchowy słów.
  8. Opowiadaj dziecku bajki, czytaj wierszyki i książki – w ten sposób rozwiniesz jego wyobraźnię, rozbudzisz ciekawość poznawczą, usprawnisz uwagę, koncentrację i pamięć.
  9. Bądź uważnym słuchaczem, nie przerywaj dziecku i unikaj kończenia jego zdań. Dyskretnie poprawiaj pojawiające się błędy mowy i wymowy, nie krytykuj, nie ośmieszaj naśladując jego sposób mówienia.
  10. Śpiewaj dziecku piosenki, wyliczanki, baw się z nim, angażując zmysły: słuchu, wzroku i dotyku.
  11. Zadbaj o jego rozwój ruchowy, który ma wpływ na rozwój mowy. Zachęcaj dziecko do zabaw ruchowych angażujących mięśnie całego ciała (pływanie, jazda na rolkach, rowerze), a także rozwijających sprawność dłoni i palców (np. lepienie, klejenie, malowanie palcami, nawlekanie koralików, budowanie z klocków).
  12. Zachęcaj dziecko do rozmawiania, stymuluj jego potrzebę wyrażania emocji, chwal za każdą reakcję głosową.
  13. Zachęcaj dziecko do naśladowania odgłosów zwierząt lub bawcie się w oparciu o inne onomatopeje (np. pękający balon – bum, odgłos wskazówek zegara – cyk,cyk, pociąg pędzący po szynach – tu, tu itp.).
  14. Dmuchajcie i chuchajcie. Zadbaj by Twoje dziecko, gdy nie mówi oddychało przez nos. Bawcie się razem w dmuchanie na wiatraczek, w robienie baniek mydlanych, nadmuchiwanie balonów, gwizdanie, dmuchanie przez rurkę, chuchanie na szybę czy lusterko.
  15. Ucz słuchania. Jeżeli niepokoi Cię słuch dziecka, niezwłocznie skontaktuj się z lekarzem. Słuch swojej pociechy rozwijasz od pierwszych chwil po urodzeniu, kiedy mówisz do malca, gdy naśladujesz jego odgłosy. Zaczynaj od najprostszych zabaw poszukiwania źródła dźwięku, np. pozytywki, głośno tykającego budzika. Pytaj: kto to?, co to? W ten sposób uczysz koncentracji uwagi na dźwiękach.
  16. Oglądaj z dzieckiem obrazki: nazywaj przedmioty i opisuj sytuacje prostymi zdaniami.
  17. Jeżeli dziecko ma nieprawidłową budowę narządów mowy (rozszczepy warg, podniebienia, wady zgryzu lub uzębienia), koniecznie zapewnij mu opiekę lekarza specjalisty, ponieważ wady są przyczyną zaburzeń mowy.
  18. Nie zaniedbuj chorób uszu, gdyż nieleczone mogą prowadzić do niedosłuchu, a w następstwie do wad wymowy bądź braku mowy czynnej.
  19. Nie zawstydzaj i nie karz dziecka za wadliwą wymowę.
  20. Nie wymagaj od dziecka zbyt wczesnego wymawiania poszczególnych głosek. Dziecko zmuszane do wymawiania zbyt trudnych dla niego głosek, często zaczyna je zniekształcać. W ten sposób możemy się przyczynić do powstawania błędnych nawyków artykulacyjnych, trudnych do zlikwidowania.
Kategorie: Aktualności